dr płk Eugeniusz Januła Małgorzata Kasińska

Dziś, Ilich Ramirez Sanchez – Carlos – Szakal, znajduje się w jednym z najlepiej strzeżonych francuskich więzień. Wszystko wskazuje, że część jego życia związana z terroryzmem dobiega końca. Wielu jednak twierdzi, że obecnie sześćdziesięciosześcioletni letni król terroryzmu lat 1970’ i 1980’, nie powiedział jeszcze ostatniego słowa.

prof. dr hab. Adam Gwiazda

W ostatnich kilku latach nastąpiły dosyć znaczne zmiany na globalnym rynku surowców energetycznych, w tym szczególnie ropy naftowej i gazu ziemnego. Od 2012 roku zmniejszyło się znaczenie krajów OPEC i Rosji jako do niedawna największych producentów i eksporterów ropy naftowej i gazu ziemnego, a rozpoczął się wzrost udziału w tym rynku krajów niezrzeszonych w tym quasi-kartelu. Duże zainteresowanie budzi powrót Stanów Zjednoczonych Ameryki jako światowego lidera w produkcji ropy i gazu. Rewolucja łupkowa w USA wywiera duży wpływ na światowy handel ropą i gazem ziemnym oraz przyczynia się do zmiany polityki zagranicznej i bezpieczeństwa tego globalnego supermocarstwa.

Jakub Gajda

Zamieszkane przez Beludżów pogranicze Afganistanu, Iranu i Pakistanu to z pewnością jedno z mniej bacznie obserwowanych ognisk zapalnych we współczesnym świecie islamu. Jest to jednak bardzo newralgiczny region, zwłaszcza w obecnej dobie zintensyfikowanej rywalizacji ideologicznej i politycznej pomiędzy władzami państw sunnickich, a szyitami z Iranem na czele. Obok kwestii narodowościowych, politycznych i religijnych, na napiętą rzeczywistość regionu silne piętno odciskają sprawy gospodarcze oraz kwestia wykorzystania bogactw naturalnych, których znaczące zasoby znajdują się zarówno w Beludżystanie irańskim, pakistańskim, jak i afgańskim [1].

geopolityka Nicolò Fasola

W publicznych dyskusjach poświęca się ostatnio coraz więcej uwagi powrotowi do zimnowojennego scenariusza, kreśląc jego obraz w oparciu o narastające napięcia między Zachodem – a w szczególności Stanami Zjednoczonymi i Rosją Władimira Putina, którym towarzyszą nieustanne spory i wzajemne ostrzeżenia dotyczące możliwości przerzucenia broni atomowej. Poddając analizie stosunki Rosji z innymi państwami, rzeczywiście można stworzyć długą listę wydarzeń, które mogłyby być uzasadnieniem dla tej historycznej analogii: począwszy od reelekcji W. Putina na prezydenta Federacji Rosyjskiej w 2004 r., kiedy to na Ukrainie wybuchła Pomarańczowa Rewolucja, poprzez wstąpienie do NATO siedmiu krajów niegdyś należących do Układu Warszawskiego, pierwszy kryzys gazowy między Moskwą a Kijowem z 2006 r., a także wojnę rosyjsko-gruzińską (2008), na obecnej sytuacji skończywszy.

geopolityka  dr Gracjan Cimek

Na naszych oczach powstaje świat wielobiegunowy, o czym przekonuje VII szczyt BRICS w Ufie, który odbył się w dniach 8–9 lipca pod hasłem „Partnerstwo BRICS – potężnym czynnikiem globalnego rozwoju”. Przywódcy „piątki”: Brazylii, Rosji, Indii, Chin i Republiki Południowej Afryki wykonali punkt zwrotny: przejście od formatu klubu dyskusyjnego do strategicznego mechanizmu koordynacji aktywności globalnej. Podobnie jak pierwszy szczyt w Jekaterynburgu, również ten w Ufie odbywa się w okresie przewodnictwa Rosji w grupie. W tym kontekście zwyczajowe opóźnienie nauki wobec rzeczywistości stawia pytanie o potrzebę pojawienia się Ośrodka Badań Briksologicznych w Polsce.

Jakub Gajda

Beludżowie, jako grupa etniczna o silnych aspiracjach narodowych, pozostają podzieleni przez granice trzech państw: Afganistanu, Iranu i Pakistanu. Bez względu na przynależność państwową danej części ziem Beludżystanu, cały region uznawany jest za jeden z najbardziej niestabilnych w tej części świata. To tutaj toczy się polityczno-gospodarcza gra, w którą zaangażowane są również państwa spoza wymienionej trójki. Tereny Beludżystanu są przy tym narażone na napięcia związane z narastającą w świecie islamu rywalizacją sunnicko-szyicką.

dr płk Eugeniusz Januła, Małgorzata Kasińska

Ukraina jest obecnie swego rodzaju gorącym tyglem Europy – zarówno politycznym, jak też gospodarczym. Mimo, że faktyczny rozpad Związku Radzieckiego to już dość zamierzchła przeszłość, Ukraina, która obok samej Rosji była podstawowym filarem tego państwa, nie zdołała de facto wytworzyć własnej stabilnej politycznie i gospodarczo państwowości. Okazała się tworem bardzo labilnym i podatnym na wszelkie zawirowania.

Andrzej Michał Łupina

W okres transformacji Polska weszła z siecią placówek przystosowaną w dużej mierze do strategicznych celów bloku radzieckiego, niemniej jednak pozwalającą na realizację aktywnej polityki wobec krajów afrykańskich. Wydawało się rzeczą logiczną, iż potencjał ten winien był być poddany dogłębnej ocenie dla jego wykorzystania w ramach całkowicie już suwerennej polityki zagranicznej naszego państwa. Tak się jednak nie stało...

Ronald Lasecki

Koronacja 4 lipca Tupou VI na nowego władcę Królestwa Tonga [1] zwróciła przelotnie uwagę świata na tę ostatnią monarchię Pacyfiku i zarazem jedną z ostatnich monarchii, w których król odgrywa aktywną rolę polityczną. Aby jednak nie poprzestawać na sentymentalnych uniesieniach nad urodą i egzotyką odległych archipelagów [2], warto przy tej okazji zastanowić się nad znaczeniem, jakie potencjalnie Wyspy Tonga mogłyby mieć dla polityki kontynentalnej. Przeanalizujemy tu ten problem w ujęciu najpierw historycznym, następnie zaś problemowym. Za punkt odniesienia po stronie kontynentalnej przyjmiemy Rosję – ostatnie mocarstwo europejskie, które prowadzi dziś politykę nieatlantycką.

prof. dr hab. Adam Gwiazda

Trwające od wielu lat z różnym nasileniem dyskusje na temat przyczyn i skutków pogłębiających się w większości krajów świata nierówności ekonomiczno-społecznych nie doprowadziły dotąd do uzgodnienia realistycznej „recepty” na uleczenie tego zjawiska. Trafna jest tylko diagnoza mówiąca o tym, że kumulacja tych nierówności może doprowadzić do destabilizacji wielu państw, w których występują największe różnice między najwyższymi i najniższymi dochodami i w których bardzo niewielka grupa ludzi (często mniej niż 1%) posiada ogromną większość majątku, skazując resztę obywateli danego państwa na coraz bardziej „ubożejącą” przyszłość.

Strona 12 z 87